حذف یارانه دهک‌های بالا با آزمون وسع از مهرماه قطعی شد
به گزارش صبح زود، با توجه به سیاست‌های جدید دولت در حوزه یارانه‌ها و به‌روزرسانی داده‌های اقتصادی خانوار‌ها، احتمال حذف یارانه برخی دهک‌ها، به‌ویژه دهک‌های بالای درآمدی، تقویت شده است.
به گفته علیرضا محمدی، رئیس مرکز مطالعات و اطلاعات رفاه ایرانیان، جدید‌ترین به‌روزرسانی اطلاعات خانوار‌ها در مهرماه امسال عملیاتی خواهد شد. این به‌روزرسانی می‌تواند تحولی در ترکیب یارانه‌بگیران ایجاد کرده و منجر به حذف یارانه خانوار‌هایی شود که شرایط لازم برای دریافت یارانه را ندارند.
اساس قانونی و الزامات اجرا
بر اساس بند د تبصره ۱۷ قانون بودجه سال ۱۴۰۲، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است که هر شش ماه، با استناد به داده‌های دقیق و ثبت‌شده از پایگاه اطلاعات رفاه ایرانیان، درآمد سرانه خانوار‌ها و قدرت خرید مردم را بررسی کند. در این راستا، دولت در پی شناسایی گروه‌های مستحق حمایت و حذف یارانه‌های پردرآمد‌ها است. با این حال، جز در سال ۱۳۹۳ که برخی یارانه‌بگیران از دریافت یارانه انصراف دادند، هیچ اقدام گسترده‌ای برای حذف یارانه‌بگیران فاقد شرایط انجام نشده است.
مکانیزم آزمون وسع و معیار‌های جدید
در سال جاری، با دقت در برگزاری آزمون وسع، امکان حذف یارانه خانوار‌های پردرآمد فراهم شده است. در این آزمون، علاوه بر معیار‌های اقتصادی نظیر درآمد و دارایی، شاخص‌های غیر‌اقتصادی از جمله جنسیت سرپرست خانوار، تعداد افراد معلول و بیمار خاص در خانوار و تعداد اعضای فعال در سن کار نیز در نظر گرفته خواهد شد.
آمار فعلی یارانه‌بگیران و چالش‌های مالی
اکنون از مجموع جمعیت کشور، نزدیک به ۷۹ می‌لیون و ۶۰۰ هزار نفر مشمول دریافت یارانه نقدی هستند. این در حالی است که در سال قبل، تعداد یارانه‌بگیران نزدیک به ۸۱ می‌لیون نفر اعلام شده بود. با توجه به کسری منابع در نیمه اول سال جاری و عدم امکان افزایش مبلغ یارانه، دولت تلاش می‌کند با سامانده‌ی و به‌روزرسانی اطلاعات، یارانه‌های افراد واجد شرایط را تقویت و یارانه‌های بی‌نیاز‌ها را حذف نماید.
تأثیرات پیش‌بینی‌شده و عدالت توزیعی
با عملیاتی شدن آزمون وسع، انتظار می‌رود یارانه خانوار‌هایی که در دهک‌های بالای درآمدی قرار دارند، به مرور زمان حذف شود. این اقدام نه تنها می‌تواند به بهبود وضعیت معیشتی خانوار‌های کم‌درآمد کمک کند، بلکه به توزیع عادلانه‌تر یارانه‌ها نیز منجر خواهد شد. از این رو، خانوار‌هایی که به دلیل شرایط اقتصادی خود باید از یارانه بهره‌مند شوند، می‌توانند از این تغییرات منفعت‌مند گردند.