تکنولوژی

آلیاژ‌های ODS ژاپنی در دمای ۶۰۰ درجه سانتی‌گراد مقاومند

محققان مؤسسه علوم توکیو با همکاری دانشگاه ملی یوکو‌هاما، شرکت گسترش سوخت هسته‌ای نیپون و مؤسسه ملی علوم همجوشی، آلیاژ‌های تحکیم‌شده با پراکندگی اکسید (ODS) از نوع ۱۰ و ۱۲ را در دمای ۶۰۰ درجه سانتی‌گراد و در جریان فلز مایع آزمایش کردند تا شرایط راکتور‌های همجوشی هسته‌ای را همانند‌سازی نمایند.

این پژوهش که نتایج آن در مجله کورژن ساینس منتشر شده، با استفاده از آنالیز متالورژیکی، می‌کروسکوپ الک‌ترونی عبوری و طیف‌سنجی از دست دادن انرژی الک‌ترونی انجام گرفته است. تیم تحقیقاتی دریافت که لایه اکسید آلومینیوم (۲۳) در ابتدا از خوردگی جلوگیری می‌کند، اما پس از واکنش با لیتیوم به -/-۲ تبدیل شده و همچنان محافظت را تداوم می‌دهد.

ماساتوشی کوندو، از محققان این مطالعه، در بیانیه‌ای مطبوعاتی بیان کرد دوام لایه اکسید لیتیوم-آلومینیوم نشان می‌دهد که این آلیاژ‌ها می‌توانند در شرایط دمای بالا و تنش بالا عمر مفید طولانی‌تری داشته باشند. او افزود این لایه مانند یک سپر پایدار عمل کرده و حتی پس از سایش اولیه، محافظت از اجزای راکتور را ادامه می‌دهد.

آلیاژ‌های ODS شامل ذرات اکسید ریز پراکنده در ماتریس فلزی هستند که استحکام، انعطاف‌پذیری و مقاومت حرارتی بالایی دارند. این ویژگی‌ها آن‌ها را برای کاربرد در پره‌های توربین، مبدل‌های حرارتی و اکنون راکتور‌های همجوشی هسته‌ای گزینه‌ای مناسب می‌سازد. خنک‌کننده‌های فلزی مایع بر پایه لیتیوم-سرب که در راکتور‌های همجوشی پیش‌رو استفاده می‌شوند، خورنده بوده و یکپارچگی ساختاری را تهدید می‌کنند؛ لایه‌های اکسید خود-محافظ بر روی آلیاژ‌های ODS می‌توانند این چالش را مدیریت کنند.

یافته‌های این تحقیق می‌تواند به توسعه راکتور‌های همجوشی هسته‌ای کمک کند تا در عملیات طولانی‌مدت ایمن‌تر کار کنند. همجوشی هسته‌ای که فرآیند انرژی خورشید را در زمین تکرار می‌کند، برخلاف شکافت هسته‌ای زباله رادیواکتیو تولید نمی‌کند و نقش کلیدی در گذار از سوخت‌های فسیلی به انرژی‌های پاک ایفا می‌کند.