مقدار تجمع نانوپلاستیک در مغز انسان معادل یک قاشق چایخوری برآورد شده است
مقدار تجمع نانوپلاستیک در مغز انسان معادل یک قاشق چایخوری برآورد شده است, به گزارش صبح سریع، محققان دانشگاه نیومکزیکو با بررسی ۵۲ نمونه مغز متعلق به افراد متوفی، نتایج نگرانکنندهای را در مورد میزان آلودگی پلاستیکی این عضو حیاتی منتشر کردهاند.
مقایسه میزان میکروپلاستیک در مغز با سایر اندامها بر اساس مقالهای منتشر شده در نشریه معتبر نیچر و گزارش بیزینس اینسایدر، سطح میکروپلاستیک و نانوپلاستیک در بافت مغزی ۷ تا ۳۰ برابر نمونههای کلیه و کبد ثبت شده است. حجم کل ذرات پلاستیکی کشف شده در مغز، تقریباً معادل یک قاشق چایخوری پلاستیک برآورد میشود.
افزایش رو به رشد آلودگی در طول زمان تحلیلهای مقایسهای نشان میدهد که مغز افرادی که در سال ۲۰۲۴ درگذشتهاند، حاوی نانوپلاستیک بیشتری در مقایسه با مغز قربانیان سال ۲۰۱۶ بوده است. محققان این پدیده را نتیجه مستقیم افزایش بیرویه تولید و پراکندگی پلاستیک در محیط زیست ارزیابی میکنند. عبور از سد خونی-مغزی یک معما علمی مغز از یک مکانیزم دفاعی قدرتمند به نام سد خونی-مغزی برخوردار است که معمولاً مانع ورود پاتوژنها و سموم میشود.
با این حال، حضور گسترده نانوپلاستیکها — به ویژه ذرات پلیاتیلن در مقیاس نانو که در کیسههای خرید، ظروف بستهبندی غذا و بطریهای آب کاربرد دارند — در قشر پیشینی مغز (منطقهای که کنترل حرکات و تصمیمگیری را مدیریت میکند)، نشاندهنده توانایی این ذرات در عبور از این سد محافظتی است. رابطه با زوال عقل علت یا پیامد؟ در این مطالعه، ۱۲ نفر از متبرعین مبتلا به زوال عقل، سطوح قابلتوجهی از نانوپلاستیک در بافت مغزی خود داشتند.
محققان با احتیاط تأکید میکنند که این همبستگی لزوماً به معنای علیت مستقیم نیست؛ زیرا در بیماران زوال عقل، یکپارچگی سد خونی-مغزی از پیش دچار اختلال است و تجمع پلاستیک میتواند یک نشانه یا پیامد بیماری باشد، نه عامل اصلی ایجاد آن. وجود فراگیر و راهکارهای کاهش تعرض میکروپلاستیکها اکنون در تمام جنبههای زندگی — از غذا، آب و هوا تا شیر مادر و بافتهای قلب، کبد و بیضه — ردیابی شدهاند.
اگرچه طیف کامل اثرات سمی آنها هنوز در حال بررسی است، مطالعات اولیه آنها را با بیماریهای قلبی-عروقی، سکته مغزی و کاهش کیفیت اسپرم در ارتباط میبینند. همچنین محققان در حال بررسی نقش احتمالی این ذرات در بالا بردن خطر سرطان هستند.
اقدامات عملی برای کاهش ریسک با وجود فراگیر بودن این آلودگی، اقدامات سادهای میتواند میزان تعرض را کاهش دهد شستن دستها قبل از غذا، جدا کردن غذا از ظروف پلاستیکی قبل از حرارت دادن در مایکروویو و اجتناب از مصرف آب در بطریهای پلاستیکی یکبار مصرف، از موثرترین راهکارهای فردی محسوب میشوند.