چین شبکه ارتباطی کوانتومی امن را تا آفریقای جنوبی گسترش داد

چین شبکه ارتباطی کوانتومی امن را تا آفریقای جنوبی گسترش داد, چین با موفقیت یک پیوند ارتباطی کوانتومی امن به طول ۱۲ هزار و ۸۰۰ کیلومتری را میان پکن و آفریقای جنوبی برقرار کرده است. این دستاورد که توسط ین ژوان، استاد دانشگاه علم و فناوری چین و نماینده کنگره ملی خلق این کشور اعلام شده، گامی استراتژیک در جهت ساخت یک شبکه ارتباطی بینقارهای محسوب میشود که در برابر هک و شنود عملياً مصون است.

مکانیزم توزیع کلید کوانتومی و امنیت مطلق این پیوند بر پایه فناوری توزیع کلید کوانتومی (QKD) و با پشتیبانی ماهوارههای مختص ارتباطات کوانتومی چین برقرار شده است. در این روش، قوانین مکانیک کوانتوم برای انتقال دادهها به کار میروند؛ به طوری که هرگونه تلاش برای شنود سیگنال، بلافاصله باعث تغییر حالت کوانتومی شده و ارتباط را قطع میکند.

در نتیجه، اشتراکگذاری کلیدهای رمزنگاری بین دو طرف با اطمینان کامل از عدم نفوذ امکانپذیر میشود. سابقه پیشرفتهای چین در ماهواره موزی این موفقیت ادامهای بر برنامههای پیشین چین در حوزه فضاسازی کوانتومی است. در سال ۲۰۱۶، چین ماهواره موزی را به عنوان اولین ماهواره ارتباطات کوانتومی جهان پرتاب کرد.

یک سال بعد، این ماهواره موفق شد تماس تصویری امن و انتقال داده را میان چین و اتریش در فاصله ۷ هزار و ۶۰۰ کیلومتری محقق سازد. ین ژوان که از طراحان اصلی محموله موزی بوده، اخیراً تأکید کرده که آزمایش اخیر در نیمکره جنوبی، نخستین تجربه موفق توزیع کلید کوانتومی در این منطقه جغرافیایی است. نتایج کامل این پژوهش قرار است در مارس ۲۰۲۵ در نشریه معتبر نیتشر منتشر شود.

افق یک سرویس جهانی تا سال ۲۰۲۷ مقاصد چین فراتر از یک پیوند دو جانبه میرود. این کشور قصد دارد با تکمیل کانون ماهوارهای خود، تا سال ۲۰۲۷ یک سرویس ارتباطات کوانتومی امن در مقیاس جهانی راهاندازی کند. بخشی از این برنامه شامل برقراری ارتباطات امن میان کشورهای عضو گروه بريكس (BRICS) از جمله آفریقای جنوبی است.

ین ژوان بر ضرورت افزایش سرمایهگذاری در تحقیقات بنیادی، شکلدهی به زنجیرهای یکپارچه از تحقیق تا کاربرد، و آموزش نیروی انسانی متخصص کوانتوم تأکید داشته است. او همچنین بر نقش چین در تدوین استانداردهای بینالمللی این فناوری برای تثبیت جایگاه در شبکههای آینده اصرار کرده است. رقابت جهانی بر سر برتری کوانتومی این پیشرفت نشاندهنده تشدید رقابت بین قدرتهای بزرگ در حوزه فناوری اطلاعات کوانتومی است.

برتری در این عرصه نه تنها به پیشرفت علمی، بلکه به توانایی یکپارچهسازی فناوری در سطح ملی بستگی دارد. با این دستاوردها، چین جایگاه خود را به عنوان یکی از پیشروان جهانی در امنیت ارتباطات مبتنی بر فیزیک کوانتوم تثبیت کرده و مسیر تحول در دیپلماسی علمی، دفاعی و مالی را رقم میزند.