هوش مصنوعی در خدمت بارورسازی ابرها: راهکار جدید امارات برای مقابله با خشکسالی
هوش مصنوعی در خدمت بارورسازی ابرها راهکار جدید امارات برای مقابله با خشکسالی, کشور امارات متحده عربی، علیرغم برخورداری از ذخایر نفتی عظیم، از دههها پیش با چالش جدی کمآبی و خشکسالی مداوم روبرو بوده است. این کشور که اقلیم خشک و گرمای شدید تابستانی دارد، با رشد سریع جمعیت — که اکثریت آن مهاجرین هستند — نیازمند تأمین منابع آب پایدار است.
برای مقابله با این معضل، دولت امارات میلیونها دلار سرمایهگذاری کرده و استراتژیهای نوآورانهای را در دستور کار قرار داده است. نقش هوش مصنوعی در پیشبینی و بارورسازی ابرها در آخرین همایش بینالمللی تحکیم بارش که در ابوظبی برگزار شد، مقامات اماراتی از پیشرفتهای قابلتوجهی در استفاده از هوش مصنوعی برای افزایش بارندگی خبر دادند.
یکی از کلیدیترین پروژهها، توسعه الگوریتمی است که دادههای ماهوارهای، راداری و جوی را پردازش کرده و تا شش ساعت آینده، محل دقیق ابرهای قابل بارورسازی را پیشبینی میکند. این فناوری، روش سنتی هدایت پروازها بر پایه تصاویر ماهوارهای را متحول میسازد و دقت عملیات را به شدت افزایش میدهد.
مکانیزم بارورسازی و محدودیتهای فنی فرآیند بارورسازی ابرها با پراکنش مواد شیمیایی مانند نمک در ابرهای کومولوس انجام میشود تا اندازه قطرات آب افزایش یابد و احتمال بارش بالا رود. محققان دانشگاه کالیفرنیا که در این پروژه سهساله مشارکت دارند، اعلام کردهاند این روش میتواند احتمال بارش را بین ۱۰ تا ۱۵ درصد افزایش دهد.
با تاکید بر اینکه این تکنیک تنها برای انواع خاصی از ابرها موثر است و در صورت اجرا در زمان یا مکان نادرست، میتواند اثر معکوس داشته باشد و بارش را کاهش دهد، ضرورت استفاده از هوش مصنوعی برای تصمیمگیری دقیق دوچندان میشود. وابستگی به آب شیرینکن و هزینههای بالا امارات با میانگین بارندگی سالانه تنها ۱۰۰ میلیمتری، حدود ۱۴ درصد از ظرفیت جهانی آب شیرینسازی را در اختیار دارد.
اگرچه شهرهای ساحلی مانند دبی، ابوظبی و شارجه از آب شیرینکن تأمین میشوند، اما بخش کشاورزی و صنعت همچنان به آبهای زیرزمینی وابستهاند که تغذیه آنها مستقیماً به بارشهای طبیعی و سدها گره خورده است. سالانه صدها پرواز بارورسازی در این کشور انجام میشود که نشاندهنده جدیت و هزینههای سنگین دولت در این زمینه است.
باران از پدیده طبیعی به تجربه تفریحی ندرت بارش در امارات به حدی است که دیدن قطرات باران برای دانشآموزان یک رویداد هیجانانگیز شده و آنها با شوق به پنجرهها میروند. این پدیده حتی به یک جاذبه تجاری تبدیل شده؛ در خیابان بارانی دبی، بازدیدکنندگان با پرداخت ۳۰۰ درهم (معادل ۸۱ دلار) میتوانند تجربه قدم زدن در باران مصنوعی را داشته باشند.
در کنار تلاشهای علمی، سنتهای دینی مانند برگزاری نماز استسقه نیز همچنان در فرهنگ حاکمیتهای حاشیه خلیج فارس ریشه دارد. از سال ۲۰۱۷ تا کنون، امارات بیش از ۲۲.۵ میلیون دلار برای توسعه فناوریهای بارورسازی ابرها اختصاص داده است.