اقتصاد

آئین‌نامه حذف پردرآمدان از یارانه نقدی تصویب شد؛ اجرا از هفته آینده

به گزارش صبح زود، دیوان محاسبات در بیست و چهارم شهریور ماه سال ۱۴۰۳ اعلام کرد که در سال ۱۴۰۲ نزدیک به هشتاد و یک می‌لیون ایرانی یارانه نقدی دریافت کرده‌اند. بر اساس این گزارش، سیصد و بیست و نه هزار و بیست نفر از فهرست یارانه بگیران حذف شده و دو می‌لیون و دویست و بیست و هشت هزار و پانصد و بیست و هفت نفر توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به عنوان متقاضیان جدید مشمول دریافت یارانه شده‌اند.

مرکز آمار ایران جمعیت کشور را در اول آبان ماه سال ۱۴۰۳ حدود هشتاد و پنج می‌لیون و نهصد و شصت و یک هزار نفر برآورد کرده است. مقایسه این آمار با تعداد مشمولان یارانه نقدی نشان می‌دهد که تنها حدود پنج تا شش می‌لیون ایرانی از دریافت یارانه محروم‌اند. بخش از این افراد به عنوان پردرآمدان شناسایی شده‌اند و بخش دیگر به دلیل پرونده ناکامل یا مشکلات شناسنامه‌ای در فهرست ندارند.

مطابق لایحه بودجه سال ۱۴۰۳، سازمان هدفمند‌سازی یارانه‌ها موظف شده است با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نسبت به حذف یارانه خانوار‌های غیر‌مشمول حمایتی دولت، یعنی خانوار‌های پردرآمد، اقدام کند.

وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی احمد می‌دری اخیرا خبر داد که یک آئین‌نامه برای حذف افراد پردرآمد از یارانه‌های نقدی در هفته گذشته در دولت تدوین و تصویب شده و قرار است هفته آینده ابلاغ گردد. با توجه به این سخنان، انتظار می‌رود فهرست مشمولان یارانه در ماه آبان دچار تحول شود و گروه‌ی که تا به حال به طور متناوب یارانه دریافت می‌کرده‌اند از دریافت آن محروم گردند.

از آنجا که دولت فرمول و معیار شفاف و مشخصی برای تفکیک افراد پردرآمد از افراد با درآمد متوسط و کم‌درآمد تدوین نکرده، پیش‌بینی دقیق تعداد کسانی که یارانه‌شان در خطر حذف است ممکن نیست. نتیجه نهایی تغییرات تنها با واریز یارانه‌های ماه آبان و مشاهده دریافت یا عدم دریافت توسط یارانه بگیران آشکار خواهد شد.

سال‌هاست کارشناسان و مشمولان یارانه پیشن‌هاد می‌دهند یارانه پردرآمدان حذف و اعتبار آن به دهک‌های پایین جامعه تخصیص یابد. در حال حاضر از میان هشتاد و یک می‌لیون یارانه بگیر، هر نفر به طور متوسط ماهانه سیصد و بیست و چهار هزار تومان یارانه دریافت می‌کند که در یک سال سه می‌لیون و هشتصد و هشتاد و هشت هزار تومان می‌شود. مجموع کل یارانه نقدی پرداختی به دهک‌های گوناگون، سیصد و پانزده هزار می‌لیارد تومان برآورد می‌شود.

اگر یارانه ده می‌لیون نفر قطع و بین دیگر دهک‌ها تقسیم شود، یارانه ماهانه افراد باقی‌مانده پنجاه هزار تومان افزایش می‌یابد و اگر بیست می‌لیون نفر حذف گردند، این افزایش به حدود صد هزار تومان می‌رسد. با وجود این، انجام چنین تدابیر در شرایط حاضر چندان محتمل به نظر نمی‌رسد.

مرکز پژوهش‌های مجلس نشان داده بودجه هدفمند‌سازی یارانه‌ها در سال گذشته با ناترازی سنگین صد و بیست و سه هزار می‌لیارد تومانی روبرو بوده که اثر منفی بر بودجه دولت و شرکت‌های دولتی داشته است. به همین دلیل پیش‌بینی می‌شود دولت با حذف یارانه پردرآمدان قصد جبران بخشی از این ناترازی را داشته باشد، نه توزیع مجدد آن بین کم‌درآمدان. این مساله هم‌چنین با اعلام عدم تغییر مبلغ یارانه در بودجه سال ۱۴۰۴ تأیید می‌شود؛ به طوری که برای سه دهک اول چهارصد هزار تومان و برای دهک‌های چهارم تا نهم سیصد هزار تومان در نظر گرفته شده است.