راهکار‌های مقابله با اعتیاد کودکان به گوشی موبایل به گزارش صبح زود

اعتیاد به استفاده از تکنولوژی از جمله موبایل و تبلت یکی از عوارض مخرب برای کودکان محسوب می‌شود. استفاده صحیح از تکنولوژی فرهنگ و آداب مخصوص به خود را می‌طلبد که اغلب از آن غافل می‌مانیم.

تعداد زیادی از والدین برای فراهم کردن رفاه بیش‌تر تلاش خود را به خرید این وسایل می‌صرفند اما فرصت آموزش روش‌های صحیح استفاده از آن‌ها را ایجاد نمی‌کنند. مشکلات زمانی پیش می‌آید که با عوارض سوءاستفاده روبرو شده و در جستجوی راه‌حل برای از بین بردن آن‌ها می‌گردند.

امروزه اکثر کودکان زمان خود را با تبلت و وسایل الک‌ترونیکی می‌گذرانند و از بازی‌های فیزیکی و حرکتی دور می‌مانند. در نتیجه اختلالات جسمی، فکری، ذهنی و رفتاری تعداد زیادی از آن‌ها را متوجه می‌سازد.

اگرچه این پیامد عدم ارائه آموزش‌های اولیه است اما می‌توان با توجه به نشانه‌های وابستگی کودک به گوشی و تبلت و با شناخت راه‌های مناسب مقابله، با دقت به خلقیات کودک و شرایط خانواده، از بروز عوارض و خطرات ناشی از آن پیشگیری کرد.

راه‌های ترک دادن کودک از گوشی

وابستگی بیش از حد برخی کودکان به موبایل و تبلت برای خودشان و خانواده‌هایشان به بحران تبدیل شده است. یکی از مهم‌ترین دلایل عدم وجود همبازی و همراه خوب برای بازی‌های کودکانه است. به همین دلیل پیشن‌هاد می‌شود کودکان را به خانه بازی کودک ببرند تا با همسالان خود بازی‌های تازه را تجربه کنند.

وابستگی به گوشی که در روان‌شناسی به آن نوموفوبیا می‌گویند می‌تواند در افراد بزرگسال نیز وجود داشته باشد و باعث مشکلات جدی در کار و زندگی اجتماعی شود. افراد بزرگسال وابستگی خود را با بهانه‌هایی مانند رسیدگی به امور کاری توجیه می‌کنند، غافل از اینکه کودکان به طور مداوم تصاویر را ثبت کرده و الگو‌های رفتاری را در ذهن خود شکل می‌دهند.

دقت به نشانه‌های وابستگی مانند استفاده از موبایل در ساعات خواب و حتی در هنگام غذا، نگاه مداوم به گوشی بلافاصله بعد از بیداری، نگرانی برای شارژ گوشی و افزایش ساعات استفاده از آن می‌تواند به عنوان هشداردهنده عمل کند.

یکسان‌سازی الگوی رفتاری والدین در ارتباط با کودک

یکی از پیشن‌هاد‌های مؤکد روانشناسان کودک، برخورداری از الگوی رفتاری واحد بین والدین در ارتباط با کودک است. اگر والدین برنامۀ خاصی برای کودک داشته باشند، باید پس از اطمینان از درستی آن، از نظرات یکدیگر حمایت و آن را تقویت کنند. اگرچه گاهی بین والدین اختلاف نظر پیش آید، اما بهتر است از مخالفت با هم در حضور کودک پرهیز کنند؛ زیرا کودک می‌تواند از شکاف بین نظرات والدین به نفع خود سوءاستفاده کند.

اعطای نقش مثبت یا منفی مطلق به هر یک از والدین کار بی‌حکمتانه‌ای است. بهتر است والدین اگر قانونی وضع می‌کنند یا محدودیتی در نظر می‌گیرند، یکدیگر را در جریان قرار دهند تا با هماهنگی مانع از سرپیچی فرزندان از قوانین شوند.

وضع قوانین و مقررات و مراعات آن توسط همه اعضای خانواده

یکی از راهکار‌های موثر در ترک دادن کودک از گوشی، تعیین قانون و مقررات برای استفاده از آن‌هاست. بهتر است در نشست‌های خانوادگی ساعات مشخصی برای استفاده از وسایل الک‌ترونیکی تعیین و به صورت قانون در آورید؛ برای مثال استفاده از گوشی در زمان خواب، روی میز غذا، در هنگام رانندگی یا داخل ماشین ممنوع باشد.

مسئله مهم این است که همه اعضای خانواده، به ویژه افراد بزرگ‌تر، باید در مراعات این قوانین پیشقدم باشند تا کودکان مفهوم ممنوعیت و احترام به قوانین را به درستی درک کنند.

استفاده از برنامه‌های جانشین به جای گوشی

یکی از دلایل وابستگی کودک به گوشی و تبلت، سرگرمی و بازی‌های موجود در آن است. بهتر است برای اوقات کودک برنامه‌ریزی شده و توجه او را به سمت فعالیت‌های دیگر که مورد علاقه اوست معطوف گرداند.

ورزش کردن، انجام بازی‌های خلاقانه یا فکری، کتاب خوانی، قصه‌گویی، نقاشی‌کشی، بازی با دیگر اعضای خانواده یا گروه همسالان، و استفاده از فضا‌های تفریحی کودکان از جمله پیشن‌هادات جایگزین است که می‌تواند در کاهش وابستگی به گوشی نقش داشته باشد.

صبر و شکیبایی تا حصول نتیجه کامل اجرای قوانین

وضع قوانین برای کاهش ساعات استفاده از گوشی باید با در نظر گرفتن خلقیات کودک و می‌زان وابستگی او انجام شود. نمی‌توان از کودکی که ساعت‌های طولانی را با گوشی می‌گذراند انتظار داشت که یک‌باره این عادت را رها کند. از آنجا که هر رفتاری با مداومت و تکرار به عادت تبدیل می‌شود، ترک آن نیز باید به مرور زمان و قدم‌به‌قدم صورت گیرد.

بنابراین باید با صبر و شکیبایی هر روز با دقت به شرایط کودک، مقرراتی با قابلیت اجرا در خصوص کاهش ساعات استفاده از گوشی تدوین کرد.

استفاده از اپلیکیشن‌های دارای محدودیت زمانی و دسترسی به این‌ترنت

یکی از راه‌حل‌های مناسب برای مدیریت بهتر والدین، نصب اپلیکیشن‌هایی است که با ایجاد محدودیت در بخش‌های مختلف موبایل و تبلت یا زمان استفاده از این‌ترنت برای کودکان، امکان نظارت بهتر والدین را فراهم می‌سازد. به این ترتیب گوشی پس از زمان مشخصی اجازه دسترسی کودک به این‌ترنت و سایر اپلیکیشن‌ها و بازی‌ها را نمی‌دهد.

عدم استفاده از گوشی و تبلت در سیستم پاداش‌دهی و مجازات

پیشن‌هاد می‌شود والدین یا مراقب کودک هرگز از زمان گذراندن با گوشی به عنوان ابزاری برای پاداش کودکان استفاده نکنند. همچنین نباید عدم استفاده از آن را به عنوان تنبیه و مجازات در نظر بگیرند؛ زیرا به این ترتیب ارزش گوشی برای کودک بیش‌تر شده و کودک در صورت دستیابی به آن، تمایل نخواهد داشت به راحتی از آن جدا شود.

اعطای مسئولیت به فرزندان

پیروزی در بازی و تکمیل مراحل یکی از لذت‌هایی است که کودک را به جستجوی آن در گوشی یا رایانه می‌کشاند. والدین می‌توانند با واگذاری مسئولیت‌هایی که در حد توان کودکان است و تشویق آنان در هر مرحله از انجام وظیفه، ضمن نشان دادن محبت و توجه به کودک که یکی از مهم‌ترین نیاز‌های اوست، آن‌ها را از لذت موفقیت و پیروزی لذت ببرند و حتی برای این کار پاداشی نیز در نظر بگیرند.