مطالعهای بر ۱.۷ میلیون خودکشی: دوشنبهها و روز اول سال نو پرخطرترین روزها
یک مطالعه گسترده پزشکی منتشر شده در مجله BMJ نشان میدهد که خطر خودکشی در روزهای دوشنبه در سطح جهان از سایر روزهای هفته بیشتر است. این پژوهش که بیش از یک میلیون و هفتصد هزار مورد خودکشی در بیست و شش کشور را در بازه زمانی ۱۹۷۱ تا ۲۰۱۹ بررسی کرده، همچنین روز اول سال نو میلادی را به عنوان روزی با نرخ خودکشی بالا شناسایی کرده است.
تفاوتهای منطقهای در الگوی خودکشی
محققان تأکید دارند که الگوی خودکشی در سراسر جهان یکسان نیست. در بسیاری از کشورهای آمریکای شمالی، آسیا و اروپا نرخ خودکشی در تعطیلات آخر هفته پایینتر است، اما در کشورهای آمریکای جنوبی و مرکزی، فنلاند و آفریقای جنوبی خطر خودکشی در آخر هفتهها افزایش مییابد. کشورهای اروپایی مشمول این مطالعه شامل جمهوری چک، استونی، فنلاند، آلمان، ایتالیا، رومانی، اسپانیا، سوئیس و بریتانیا بودهاند.
عوامل موثر بر افزایش خطر در ابتدا و پایان هفته
نویسندگان مطالعه اگرچه دلیل دقیق این روندها را مشخص نمیدانند، اما افزایش فشار کار در ابتدای هفته، مصرف الکل در آخر هفتهها و انزوای اجتماعی در تعطیلات — به ویژه برای مردان — را از عوامل احتمالی نام میبرند. برایان اوشی، استادیار روانشناسی اجتماعی در دانشگاه ناتینگهام، به یورونیوز میگوید هراس، اضطراب، خماری ناشی از مصرف الکل و ترکیب این موارد با استرس عاطفی، نگرانی، تنهایی، مشکلات مالی و افسردگی میتواند انجام خودکشی را برای فرد آسانتر کند.
او اضافه میکند که این خطرات برای مردان جدیتر است که تمایل بیشتری به مصرف الکل دارند و شبکههای اجتماعی ضعیفتری نسبت به زنان برقرار میکنند.
وضعیت در تعطیلات رسمی و سال نو
یافتههای دیگر پژوهش نشان میدهد خودکشی در روز کریسمس در کشورهای آمریکای مرکزی و جنوبی و آفریقای جنوبی افزایش مییابد، در حالی که در کشورهای آمریکای شمالی و اروپایی کاهش مییابد. سطح خطر در روز سال نو نیز به جغرافیا بستگی دارد؛ این رابطه در ژاپن ضعیفترین و در شیلی قویترین حالت را دارد. محققان تأثیر روز سال نو قمری را برای چین، کره جنوبی و تایوان بررسی کرده و تنها در کره جنوبی کاهش خطر را در آن تاریخ مشاهده کردهاند.
خودکشی در سایر تعطیلات ملی معمولا اندک کاهش مییابد، اگرچه گاهی یک یا دو روز پس از تعطیلات افزایشی دیده میشود. نویسندگان معتقدند روابط خانوادگی و اجتماعی قویتر میتواند توضیحدهنده کاهش خطر در تعطیلات باشد، اما تأکید میکنند که به دلیل تفاوت زیاد نرخ خودکشی بین کشورها، مطالعات بیشتری ضروری است.
دیدگاه کارشناسان پیشگیری
مارتین پلودرل، پژوهشگر پیشگیری از خودکشی و روانشناس بالینی دانشگاه پزشکی پاراسلسوس اتریش، به یورونیوز میگوید عواملی همانند الکل، انزوا و استرس کار میتوانند بر پایه باورهای مذهبی، زمان تعطیلات مهم و انتظارات مربوط به تعادل کار و زندگی در هر سرزمین اهمیت متفاوتی داشته باشند. ما باید نگاه دقیقتری به عوامل اجتماعی-فرهنگی که در مناطق گوناگون متفاوت هستند داشته باشیم.
او روندهای مشابه در اتریش را اشاره میکند که نشان میدهد نرخ خودکشی در روزهای دوشنبه، در طول بهار و تابستان، و پس از تعطیلات مهم افزایش مییابد، در آخر هفتهها و دسامبر کاهش مییابد و در کریسمس به پایینترین سطح میرسد، پیش از اینکه در روز سال نو به اوج برسد. پلودرل معتقد است این یافتهها مستقیما با برنامههای پیشگیری از خودکشی مرتبط نیستند، اما شناختن تعطیلات پرخطر میتواند به ارائه بهتر خدمات کمک کند.
در همین حال، برایان اوشی میگوید نتایج میتواند مبنای افزایش سطح آمادگی کارکنان خطوط تماس پیشگیری از خودکشی و سایر منابع اضطراری در دورههای پرخطر مانند روز سال نو قرار گیرد.
یادآوری میشود اگر شما یا آشنایانی دچار افکار خودکشی هستید، با خطوط رایگان مشاوره ۱۲۳ یا ۱۴۸۰ تماس بگیرید تا با متخصصان رایگان گفتگو کنید. بسیاری از افکار خودکشی پس از گذشت چند ساعت از بین میروند؛ عجله نکنید و کمک بگیرید.